Thực hiện Nghị quyết hàng năm của Tỉnh ủy, Công ty Điện lực Trà Vinh đẩy mạnh công tác phát triển lưới điện về vùng sâu, vùng xa, trong đó đặc biệt là vùng đồng bào dân tộc Khmer. Cùng với sự đầu tư phát triển lưới điện, số hộ dùng điện ở nông thôn, ở vùng đồng bào Khmer được phủ kín trên 99,6%, tạo động lực thực hiện công cuộc giảm nghèo, phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc Khmer tỉnh Trà Vinh.
Tác động của dòng điện lưới
Trà Vinh có đông đồng bào Khmer (chiếm 31,53% dân số); có 59/104 xã, phường, thị trấn có trên 20% đồng bào Khmer sinh sống. Năm 2011, hưởng ứng phong trào XDNTM, nhưng Trà Vinh có xuất phát điểm thấp, hạ tầng kinh tế - xã hội còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đời sống và thu nhập của người dân còn thấp. Vùng có đông đồng bào Khmer có đến 24 xã, 52 ấp đặc biệt khó khăn thuộc Chương trình 135 của Chính phủ. Thực hiện nhiệm vụ được giao, Công ty Điện lực Trà Vinh (PC Trà Vinh) tham mưu đề xuất lãnh đạo tỉnh triển khai nhiều công trình, dự án đưa điện về nông thôn, trọng điểm là cấp điện cho hơn 50 ngàn hộ dân ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc Khmer, các cù lao,…
Theo đó, giai đoạn 2010-2025, ngành điện đầu tư nhiều công trình, dự án điện trên địa bàn tỉnh, tổng giá trị trên 3.200 tỷ đồng. Một số dự án tiêu biểu: điện khí hóa nông thôn, các công trình đầu tư lưới điện 110kV, công trình cấp điện nuôi thủy sản; cải tạo, nâng cấp và phát triển lưới điện trung, hạ thế trung tâm thị xã, thành phố; cấp điện các vùng lõm và đặc biệt là Dự án cung cấp điện cho các hộ dân chưa có điện chủ yếu là đồng bào Khmer, tổng vốn đầu tư 469,7 tỷ đồng, gồm 03 giai đoạn, khởi công ngày 05/7/2011, hoàn thành tháng 8/2016 cấp điện cho 34.926 hộ dân thuộc 83 xã của tỉnh.
Đây là dự án điện khí hoá nông thôn lớn nhất và hoàn thiện nhất về mặt cung cấp điện cho các hộ dân nông thôn. Việc triển khai xây dựng đường dây trung thế, trạm biến thế, đường dây hạ thế đến điện kế, dây nhánh vào nhà và hệ thống điện trong nhà, tất cả đều được đầu tư đồng bộ trong một dự án và khi hoàn thành đóng điện là trong nhà dân có ngay đèn điện bật sáng. Dự án góp phần rất lớn đưa hộ dân có điện toàn tỉnh Trà Vinh từ 87% khi mới bắt đầu triển khai (tháng 7/2011) và đến nay (tháng 3/2025) đạt 99,74% hộ dân có điện lưới quốc gia, trong đó số hộ dân Khmer có điện đạt 99,6% (trước đây chỉ đạt khoảng 85%), hoàn thành vượt chỉ tiêu Nghị quyết Tỉnh ủy đề ra hàng năm.
Nỗ lực của ngành điện đã góp phần cho 85 xã đạt tiêu chí 4 - về điện trong XDNTM. Cuối năm 2024, Trà Vinh có 07/07 huyện đạt chuẩn NTM (huyện Cầu Kè và Tiểu Cần đạt chuẩn NTM nâng cao); 85/85 xã đạt chuẩn NTM. Về xã NTM nâng cao, hiện nay tỉnh có 58/85 xã , đạt 68,24% và 09 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu, chiếm 10,59%.
Động lực phát triển vùng đồng bào Khmer
Các dự án đưa điện về vùng đồng bào Khmer đã làm thay đổi diện mạo “tam nông”: Nông nghiệp, nông dân và nông thôn. Việc phát triển toàn diện vùng đồng bào Khmer luôn được sự quan tâm chỉ đạo sâu sát của Trung ương thông qua các nghị quyết, chỉ thị, kế hoạch, chương trình các giai đoạn từ năm 2010 cho đến nay và chỉ đạo ngành điện triển khai các dự án, công trình cấp điện về vùng sâu, vùng xa, vùng lõm chưa có điện, nhất là vùng đồng bào dân tộc Khmer. Đồng thời, lãnh đạo tỉnh, ngành điện triển khai hiệu quả các chính sách chăm lo đời sống vật chất và tinh thần, bố trí kinh phí cho từng chương trình, chính sách, dự án, đề án cụ thể; tổ chức thực hiện trong vùng dân tộc, tạo bước phát triển quan trọng, chuyển biến tích cực, nhanh và đạt nhiều thành tựu to lớn. Từ đó, đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào Khmer ngày càng được nâng lên, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, sự điều hành quản lý của Nhà nước, tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước.
Điện về nông thôn đã đem ánh sáng về vùng sâu, đáp ứng nhu cầu thắp sáng, sinh hoạt, giải trí của nhân dân. Trong đó, điện hỗ trợ đắc lực cho nhân dân sử dụng máy móc thay sức người, đặc biệt là làm sống lại các làng nghề ở nông thôn. Tiêu biểu là huyện Trà Cú là huyện có trên 62% là người dân tộc Khmer được sử dụng điện. Trong này có 03 làng nghề dệt chiếu, đan đát giải quyết trên 90% lao động là người Khmer. Hàng năm, các làng nghề sản xuất trên 680.000 sản phẩm các loại (chiếu, bàn, ghế, giường, thang, ky, thúng, nia, hom… từ tre, trúc, lát), giải quyết trên 3.273 lao động.
Ông Trì Cảnh, ấp Trà Tro B, xã Hàm Giang, có gần 50 năm theo nghề gia truyền này từ đời ông bà, cha mẹ và đến nay cho biết: Khi chưa có điện, làng nghề hoạt động nhỏ lẻ theo thời vụ, khi điện lưới kéo về, kết hợp máy móc, đã thay thế thủ công, làm ra hơn 20 sản phẩm đẹp như salon tre, bàn ghế tre… được người tiêu dùng đón nhận và sản phẩm đã vượt qua khỏi “lũy tre làng”, vươn tới thành phố Hồ Chí Minh, các tỉnh lân cận, nhất là những tỉnh phát triển du lịch.
Nhờ có điện, đến cuối năm 2024, Trà Vinh đưa 100% xã ra khỏi địa bàn đặc biệt khó khăn; có 99,74% hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia và các nguồn điện khác phù hợp; giải quyết nhu cầu cấp thiết của hộ đồng bào Khmer trong lao động, sản xuất. Các dự án cung cấp điện trong thời gian qua thực sự là công trình của “Ý đảng, lòng dân” không chỉ làm thay đổi hẳn diện mạo nông thôn, mà còn góp phần làm chuyển biến toàn diện vùng đồng bào Khmer trong tỉnh Trà Vinh./.
