Từ căn bếp, phòng ngủ đến những thiết bị điện vận hành mỗi ngày, nguy cơ mất an toàn đôi khi bắt đầu từ những thói quen tưởng chừng vô hại. Trong hành trình xây dựng gia đình an toàn, phụ nữ có thể trở thành người phát hiện sớm rủi ro, nhắc nhở các thành viên và lan tỏa ý thức sử dụng điện đúng cách. Tuy nhiên, để mỗi mái nhà thực sự an toàn, nhận thức phải đi cùng hành động và trách nhiệm cần được chia sẻ bởi tất cả thành viên trong gia đình.
Trong nhịp sống hiện đại, điện hiện diện ở hầu hết hoạt động sinh hoạt của mỗi gia đình. Từ bếp điện, máy nước nóng, bàn ủi đến máy giặt, điều hòa và các thiết bị sạc. Sự tiện nghi ngày càng lớn cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về an toàn sử dụng điện. Đáng lo ngại là nhiều nguy cơ không xuất hiện đột ngột mà tích tụ từ việc sử dụng thiết bị quá công suất, dây dẫn xuống cấp, ổ cắm quá tải hoặc hệ thống điện không được kiểm tra định kỳ.
Toàn tỉnh có 1.144.584 khách hàng sử dụng điện. Trong 9 tháng đầu năm 2026, ngành Điện đã kiểm tra việc sử dụng điện tại 289.746 khách hàng, đạt 25%. Những tồn tại được ghi nhận như tự ý cải tạo hệ thống điện, sử dụng dây dẫn và thiết bị không phù hợp với công suất phụ tải, bố trí thiết bị gần vật liệu dễ cháy, thiếu thiết bị bảo vệ và chưa bảo dưỡng hệ thống điện định kỳ.
Đáng chú ý, phần lớn thiết bị điện trong nhà được sử dụng thường xuyên nên dễ khiến người dùng hình thành tâm lý chủ quan. Một ổ cắm nóng bất thường, dây dẫn bị nứt, thiết bị có mùi khét hay việc cắm nhiều thiết bị công suất lớn vào cùng một ổ điện đều là những dấu hiệu không nên bỏ qua. Phát hiện sớm và xử lý đúng cách có thể giúp ngăn ngừa những sự cố đáng tiếc.
Bà Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, phường Xuân Hương - Đà Lạt nhìn nhận “Việc bảo đảm an toàn điện cần bắt đầu từ những thói quen nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày. Mỗi gia đình cần chủ động quan sát tình trạng thiết bị, sử dụng điện đúng hướng dẫn và nhắc nhở trẻ em tránh xa những khu vực có nguy cơ mất an toàn. Không nên chờ đến khi xảy ra sự cố mới quan tâm kiểm tra hệ thống điện trong nhà”.
Từ góc nhìn đời sống bà Lê Nguyễn Đoan Trang, phường Đông Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng nhấn mạnh “An toàn điện cần trở thành nếp sinh hoạt thường xuyên thay vì chỉ được chú ý khi có cảnh báo hoặc sự cố. Những việc như tắt thiết bị khi không sử dụng, kiểm tra bàn ủi trước khi rời nhà, không để dây điện gần nguồn nhiệt và hướng dẫn trẻ em sử dụng thiết bị đúng cách cần được duy trì thành thói quen”.
Thực tế, phụ nữ thường xuyên tiếp xúc với nhiều thiết bị điện phục vụ sinh hoạt, từ đó dễ nhận ra những thay đổi bất thường trong không gian sống. Tuy nhiên, vai trò này không có nghĩa trách nhiệm an toàn điện mặc nhiên thuộc về người phụ nữ. Người chồng, người cha và các thành viên khác cũng phải cùng kiểm tra, sửa chữa hoặc thay thế thiết bị không bảo đảm an toàn.
.jpg)
Điều cần xây dựng không phải là thêm một gánh nặng cho phụ nữ, mà là hình thành ý thức phòng ngừa trong từng gia đình, nơi mỗi người đều hiểu rằng sự an toàn của bản thân gắn liền với cách mình sử dụng điện.
Bà Phan Lê Xuân Thảo, Phó Chủ tịch UBND phường Lâm Viên - Đà Lạt đánh giá “Công tác bảo đảm an toàn điện cần sự phối hợp giữa chính quyền địa phương, ngành Điện và người dân. Tuyên truyền chỉ thực sự hiệu quả khi người dân hiểu rõ nguy cơ, biết cách phòng tránh và chủ động khắc phục những tồn tại trong phạm vi gia đình. Bên cạnh việc nâng cao nhận thức, cần chú trọng chất lượng lắp đặt thiết bị ngay từ đầu, kiểm tra định kỳ và sử dụng dịch vụ của người có chuyên môn khi sửa chữa hệ thống điện”
Ông Nguyễn Văn Trí, Trưởng Điện lực Đà Lạt, đánh giá “Ngành Điện có thể tuyên truyền, hướng dẫn và phối hợp kiểm tra, nhưng hiệu quả phòng ngừa phụ thuộc đáng kể vào ý thức của người sử dụng. Những bất thường trong thiết bị và hệ thống điện gia đình cần được phát hiện, thông báo và xử lý kịp thời; người dân không nên tự ý sửa chữa những hạng mục vượt quá khả năng chuyên môn”
PC Lâm Đồng hiện triển khai tuyên truyền an toàn điện thông qua tờ rơi, phát thanh, truyền hình, ứng dụng chăm sóc khách hàng và phối hợp với chính quyền địa phương. Báo cáo cũng đề xuất ưu tiên kiểm tra các cơ sở có nguy cơ cao, đồng thời tăng cường phối hợp giữa chính quyền, lực lượng phòng cháy, chữa cháy và ngành Điện.
Điều quan trọng nhất trong công tác an toàn điện không chỉ là người dân đã nghe bao nhiêu thông điệp, mà là những thông điệp ấy có làm thay đổi hành vi hay không. Biết nguy cơ nhưng vẫn sử dụng thiết bị quá tải, phát hiện dây dẫn hư hỏng nhưng trì hoãn thay thế, hoặc rời khỏi nhà khi thiết bị sinh nhiệt vẫn đang hoạt động đều có thể khiến một sơ suất nhỏ dẫn đến hậu quả lớn.
Mỗi gia đình cần duy trì việc kiểm tra thiết bị, không sử dụng dây dẫn hư hỏng, không cắm quá nhiều thiết bị vào một ổ điện, giữ thiết bị điện cách xa vật liệu dễ cháy và ngắt nguồn khi không cần thiết. Khi phát hiện dấu hiệu chập điện, mùi khét hoặc thiết bị nóng bất thường, cần ngừng sử dụng nếu có thể thực hiện an toàn và liên hệ người có chuyên môn, tuyệt đối không chạm vào thiết bị nghi rò điện khi tay ướt hoặc khu vực đang ẩm ướt.
Trong hành trình ấy, phụ nữ có thể là người khởi đầu những thay đổi tích cực bằng sự quan sát và nhắc nhở trong đời sống thường ngày. Nhưng chỉ khi các thành viên cùng thực hiện, chính quyền và ngành Điện phối hợp hỗ trợ, an toàn điện mới trở thành nề nếp bền vững.
Bởi một mái nhà an toàn không được tạo nên từ những lời cảnh báo sau sự cố, mà từ những lựa chọn đúng đắn được thực hiện mỗi ngày. Việc bảo vệ gia đình bắt đầu từ một hành động rất nhỏ: nhận ra nguy cơ, không chủ quan và chủ động ngăn chặn trước khi quá muộn./.
